COVID-19 Delta warianty uzak möhletde “Öz-özüňi ýok etmek” nokadyna ýetip biler: Hasabat
COVID-19 Delta warianty uzak möhletde “Öz-özüňi ýok etmek” nokadyna ýetip biler: Hasabat
Anonim

Iýul aýynda delta görnüşi ABŞ-da koronawirus romanynyň iň esasy ugruna öwrülende, hünärmenler onuň beýleki ştammlar bilen deňeşdirilende çalt ýaýramagynyň mümkindigi barada duýduryş berdiler. Delta bilen dolandyrylýan tolkun sentýabryň ortalarynda 127 000-den gowrak hadysany hasaba aldy. Şondan bäri kazyýet işi yzygiderli azaldy, ýöne COVID-19 garşysynda garawulyny peseltmek üçin ýurt ýeterlik däl.

ABŞ henizem pandemiýanyň täsiri bilen göreşýärkä, Japanaponiýa gündelik keselleriň sanynyň ep-esli azalandygyny geň galdyrdy we hünärmenleriň delta ştammynyň Aziýa ýurtlarynda ýok bolup gitjekdigine ynanmagyna sebäp boldy. Şu wagta çenli gören zatlaryna esaslanyp, ýagdaýlarda duýdansyz burun almagyň sebäbi wirusyň dogabitdi ukyplarynyň biri - mutasiýa bilen baglanyşykly bolup biler.

Japanaponiýanyň häzirki COVID-19 ýagdaýy

Awgust aýynda Japanaponiýa ýurtdaky delta tolkunynyň arasynda günde 23 000 töweregi hadysany ýazga alýardy. Üç aýdan soň Japanaponiýa günde az sanly hadysany ýazga alýar. “New York Post” -yň habaryna görä, pandemiýanyň ilkinji tolkunynda epidemiýanyň merkezi bolan Tokioda anna güni ýurtda gündelik ortaça ýagdaý 140-a ýetýär.

Delta tolkunynyň birdenkä durmagy bilen, ýerli hünärmenler ýaýlymlaryň duýdansyz azalmagyna näme sebäp bolup biljekdigini kesgitlediler. Aýlanyp geçýän teoriýalaryň arasynda deltanyň ştammynyň mutasiýalaryny tükenip, indi özüni heläkleýän derejä ýetendigi baradaky pikir bar.

Wiruslaryň umumy häsiýetnamalarynyň biri, olaryň üýtgemegi ýa-da ösmegi. Haçan-da wirus köpelip başlanda, genleri “ýalňyşlyklary göçürmek” bilen baglanyşykly proseslerden hem geçýär. Wagtyň geçmegi bilen tötänleýin prosesler gurulýar we wirusyň umumy düzüminiň üýtgemegine sebäp bolýar. Bu mutasiýa düýpgöter üýtgeýär, käbir ştammlaryň has geçişli we wirusly bolmagyna sebäp bolýar. Expertsöne hünärmenleriň atlandyrmak isleýänleri ýaly, mutasiýa “ewolýusiýa ölü” bolýar.

Delta ştammy barada geljegi uly açyş

Genaponiýanyň Mişima milli genetika institutynyň ýolbaşçylygyndaky gözlegçiler topary delta wirusy barada gözleg geçirdi. Nsp14 diýilýän süzgüçiň ýalňyş düzediş fermentine ünsi jemlänlerinde, wirusdaky käbir genetiki üýtgeşmeleriň ewolýusiýa prosesinde birden saklanmagyna sebäp bolandyklaryna göz ýetirdiler.

Gözlegçileriň bellemegine görä, belli bir wagtda deltanyň warianty ýalňyşlyklary düzetmek üçin göreşýärdi, ýöne özüni köpeltmäge dowam edýär. Netijede, wirusyň ýok edilmegine alada bildirdi. Institutyň genetika professory Ituro Inoue bu prosesi "öz-özüňi ýok etmek" diýip atlandyrdy we bu açyşdan olaryň hemmesiniň geň galandygyny aýtdy.

Häzirki wagtda ýurtda bolup geçýän wakalar bilen baglanyşykly Inoue “Japan Times” gazetine beren interwýusynda soňky açyşlarda Japanaponiýada keselleriň sanynyň birden azalandygyny düşündirmäge kömek edip biljekdigini aýtdy.

"Kazyýet işleriniň köpelmeýändigini göz öňünde tutsak, şular ýaly mutasiýa wagtynda haýsydyr bir wagtyň özünde tebigy ýitip gitmegine ýol açýarys" -diýdi.

Mutasiýa Delta meselesine jogap bolup bilermi?

Okuw uniwersitetiniň biomedikal ylymlar we biomedikal in Engineeringenerçilik bölüminiň başlygy doktor Simon Klark wirusyň delta ştammynyň nädip ýok bolup biljekdigini soranlarynda, şuňa meňzeş pikiri gaýtalady. Iňlis gazetiniň "The Sun" gazetine beren interwýusynda dünýäde agdyklyk edenden soň wirusyň öz-özüni ýok etmek ugruna geçip biljekdigini aýtdy.

“Wirus gaty köp mutasiýa ýygnaýar we şonuň üçin köpeltmek mümkinçiligini bes edýär. Şuňa meňzeş wirus alanyňyzda ol ölýär. Bu hiç wagt çagasy bolmadyk adama meňzeýär, genetiki materiallary saklanýar, ýoluň soňy "-diýip, doktor Klark düşündirdi.

Japaneseapon alymlarynyň açyşlary geljegi uly ýaly görünse-de, doktor Klark “ewolýusiýa ölüleri” diýilýän zadyň diňe “kiçijik bir hadysada” bolup geçjekdigini duýdurdy. Adamlara meňzeş hemmeler çaga dogurmagy bes etmeýändigini hem bellemelidiris.

Doktor Klark: "Daş-töwereginde adamlara ýokaşmaga ukyply we ýeterlik immunitetimiz bolýança ýa-da ýokaşma zynjyrlaryny döwýänçäk ederis" -diýdi.

Japanaponiýa meselesinde beýleki hünärmenler teoretiki taýdan öz-özüni heläkleýän mutasiýalardan başga-da, bu ýagdaýlaryň azalmagynyň esasy sebäbiniň ýurduň sanjym derejesiniň ýokary bolmagy bilen baglanyşyklydygyna ynanýarlar. Giç agşama çenli ýapon halkynyň 75% -i COVID-19-a garşy iki gezek jebir çekdi.

Mowzuk arkaly meşhur